Menisküs yırtıkları günümüzde sıkça spor sakatlıklarında duyduğumuz, temas sporlarında sıkça rastlanan ortopedik yaralanmalardır. Ancak sanılanın aksine, menisküs yırtıkları sadece sporcularda görülmez. Sık merdiven çıkan, bağdaş kurarak oturan, uzun yol yürüyen, koşan ve obezlerde de sıkça rastlanılan bir durumdur. Peki menisküs yırtıkları nedir ? Nasıl oluşur ? Neden oluşur ? Bu gibi sorularınız için yazımızın devamını okuyabilirsiniz.
Menisküslerin Anatomisi
Menisküsler her insanda 4 adet bulunan, dizin içinde şoku emmekle görevli, yarım ay şeklindeki elastik yapılardır. Dizin ani hareketleriyle kolayca zarar görebilen bu yapılar, yırtıklarında oldukça ciddi sorunlara yol açabilmektedir.
Menisküs Yırtığı Nedir?
Menisküs denilen yapılar, diz ekleminin içinde bulunan, toplamda dört adet olan, iki kemiğin arasında vücudun şoku emme görevini yapan, elastik yapılardır. Menisküslerini, ani gelişimli ya da zamanla aldığı birçok darbe, stres, ters hareket sonucu yırtılabilir ve birçok ciddi problemlere sebep olabilir. Genelde ağrı ve kısıtlılıklar ile kendini hissettiren menisküs yırtıkları, tedavi edilmediği takdirde ilerlemekte ve günlük yaşamı zorlaştırmaktadırç
Menisküs Yırtıkları Neden oluşur?
Menisküs yırtıkları, en sık görülen diz sakatlıklarından biridir. Yatılı Fizik Tedavi Merkezi’mizde en sık tedavisini yaptığımız ortopedik rahatsızlıklardan biri olan Menisküs Yırtıklarında, birçok sebep etkili olmaktadır. Çoğunlukla ayak yerde sabitken bacağın ters hareketi, darbe ve aşırı kullanıma bağlı olarak ortaya çıkan bu yırtıklar ilerleyici özellik gösterebilmektedir.
Menisküs Yırtıklarında Evreler
Birçok çeşidi bulunan menisküs yırtıklarında evrelere göre tedavi yöntemleri değişmektedir. Bu evreler dört adet olup şöyle sıralanabilir:
Evre 1 : İlk evre olmakta olup ciddi değildir. Tam bir yırtık olmamakla birlikte kolayca tedavi edilebilir
Evre 2 : İkinci evre olarak bilinen bu evrede biraz daha ağrı belirgindir ancak hala menisküs bütünlüğü korunmaktadır
Evre 3 : İlerlemiş evrelerden biri olan üçüncü evrede cerrahi düşünülmeye başlanır ve yırtık oldukça belirgindir
Evre 4 : Son evre olarak bilinen dördüncü evrede kesin bir yırtık söz konusudur ve menisküs bütünlüğü bozulmuştur. Bariz takılmalar görülebilir
Menisküs Yırtıklarında Risk Faktörleri Nelerdir?
Günümüzde birçok sebebe bağlı olarak ortaya çıkabilen Menisküs yırtıklarında, obezite, yanlış egzersiz, yaş gibi birçok risk faktöründen söz edilebilir. Bu risk faktörlerini şöyle sıralayabiliriz:
Overuse : Dizin gereksiz veya aşırı şekilde kullanımı, sık merdiven çıkma gibi diz eklemini ve menisküsleri zorlayacak aktiviteler aşırı kullanıma sebep olarak yaralanma sağlayabilir
Ters veya ani hareketler : Dizin ayak yerdeyken aniden döndürülmesi, ters ve ani hareketler menisküs yırtığında akla ilk gelen risk faktörlerindendir. Özellikle rotasyonel hareketler konusunda dikkatli olunmalıdır.
Yaş : İleri yaş menisküs yırtığında riski arttırmaktadır
Travma : Diz eklemine direkt alınan darbe, düşme, çeşitli stresler menisküs yırtıklarına sebep olabilir
Spor : Aşırı egzersiz yapmak ve temas sporları menisküs yırtığında risk faktörüdür
Basamak çıkma : Çok fazla basamak çıkmak ve dizin bükülü olduğu aktiviteleri yapmak menisküs yırtığına sebep olabilir
Kireçlenme : dizdeki kireçlenme menisküslerin zarar görme risklerinden biridir
Obezite : Fazla kilolar, menisküs yırtığına sebep olabilmektedir
Ağır yük kaldırma : Ağır yük kaldırma, yanlış bir şekilde yerden bir şey kaldırma menisküslerde yırtığa sebep olabilir
Menisküs Yırtığı Belirtileri Nelerdir?
Menisküs yırtıklarında genelde ilk belirti ağrı ve eklem hareketlerinde zorlanmalar olarak ortaya çıkar. Yırtığın derecesine ve yerine bağlı olarak görülen belirtiler de değişebilir. Bu belirtileri ise şöyle sıralayabiliriz:
Ağrı : Yırtığın derecesine bağlı olarak bazen ağrı minimal olabilirken bazen de dizde şiddetli ağrıya sebep olabilir. Yırtığın yerine göre dizin önünde, yanında ya da arkasında ağrı hissedilebilir
Şişlik : Yırtık sonrasında inflamasyona bağlı olarak ödem görülebilir
Kızarıklık : Yırtık sebebiyle kanama oluşabilir ve kızarıklık, morluk gibi belirtiler görülebilir
Harekette kısıtlılık : Menisküs yırtıkları sonrasında diz ekleminin hareketinde kısıtlılık oluşabilir
Dizde takılmalar ya da boşalma hissi : Menisküs yırtıkları sonrasında yırtığa bağlı olarak dizde takılmalar ya da dizde aniden boşalma hissi oluşabilir
Baker kisti : Menisküs yırtıkları sonrasında ödem sebebi ile diz arkasında baker kisti oluşabilir
Krepitasyon (çıtırdama sesi) : Menisküs yırtıkları sonrasında diz ekleminde krepitasyon da denilen çıtırtı sesleri duyulabilir
Menisküs Yırtıklarında Tanı Nasıl Koyulur?
Menisküs yırtıklarında tanı koymak için öncelikle fiziki muayene, menisküse ait eklem testleri yapılabilir. Ancak en kesin ve güvenilir tanı yöntemi MRI görüntüleme olacaktır.
Menisküs Yırtığında Tedavi Yöntemleri
Menisküs yırtıklarında tedavi cerrahi ile ve cerrahisiz olmak üzere ikiye ayrılır. Genelde ileri derece yırtıklar cerrahiye giderken, basit yırtıklarda istirahat ve fizik tedavi önerilir.
Menisküs Yırtığı Sonrası Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Süreci
Menisküs yırtıklarından sonra diz eklemi ciddi bir tedavi sürecine ihtiyaç duyar. Bu tedavi süreci yırtığın derecesine göre değişmekte olup, 1. Ve 2. seviye yırtıklar cerrahisiz iyileşebilirken, 3. Ve 4. Seviye yırtıklarda cerrahi tedavi gerekebilir.
Yatılı Fizik Tedavi Merkezi olarak cerrahi olsa da olmasa da Fizik Tedavi hizmeti vermekteyiz. Menisküs tedavisinde uygulanan hizmetleri şöyle sıralayabiliriz:
Egzersiz: Menisküs yırtıkları sonrasında diz çevresindeki kaslar güçsüzleşir. Ayrıca bazı kaslarda kısalmalar görülebilir. Düzenli olarak kas gücünü arttıran egzersizler yapılması ve kısalan kaslara germe yapılması gerekir.
Fizik Tedavi ajanları: Ultrason, Magnetoterapi gibi fizik tedavi ajanları ile menisküslerde iyileşme sağlama amaçlanır
Elektroterapi yöntemleri: Tens ve NMES gibi akımlar kullanılarak ağrı ve güçsüzlük giderilmeye çalışılır.
Propriyosepsiyon çalışmaları: Diz içindeki mekanizmanın bozulması ile propriyosepsiyon duyusunda bozulmalar oluşur. Bu nedenle dizin propriyosepsiyonunu tekrar sağlamak amacıyla egzersizler uygulanmalıdır
Denge egzersizleri: Diz yaralanmaları sonrasında vücudun dengesinde bozulmalar olur. Denge ve koordinasyon egzersizlerinin tedavi programına eklenmesi gerekir
Menisküs Yırtığında Cerrahi Tedaviler
Menisküs yırtıkları her zaman ameliyat gerektirmez. Özellikle 1. Ve 2. Seviye yırtıklarda cerrahi bir müdahale gerekmezken, 3. Ve 4. Seviye yırtıklar ameliyat gerektirebilir.
Teknolojinin gelişmesi sebebiyle artık menisküs yırtıklarında açık diz ameliyatı yerine artroskopik cerrahiler de kullanılabilmekte ve hastanın daha çabuk ayağa kalkması sağlanmaktadır.
Menisküs Yırtıklarında Yatılı Fizik Tedavi
Menisküs yırtıkları uzun süre tedavi gerektiren ve detaylı bir rehabilitasyon süreci isteyen ortopedik yaralanmalardır. Bu nedenle daha fazla seans sayısı ve daha iyi takip hizmetinin sağlandığı yatılı fizik tedavi hizmetleri menisküs yırtığı tedavilerinde avantajlı bir seçim olacaktır.
Menisküs Yırtıkları Nasıl Önlenebilir?
Menisküs yırtıklarında ana sebepler genelde ani hareket, ters hareket, düzgün ısınmama ve gereğinden fazla yük kaldırmaktır. Bu tür sebepler göz önünde bulundurulduğunda kişinin bu risklerden uzak durması onu yırtıklara karşı koruyacaktır.
Merkezimizin Farkı
Menisküs yırtıkları bazen cerrahi gerektiren, bazen de cerrahisiz sadece konservatif yöntemlerle tedavi edilebilen ortopedik sorunlardır. Yatılı Fizik Tedavi Merkezimizde her hastamızı özel olarak detaylı bir şekilde değerlendiriyor, daha sonrasında ise bireysel tedavi programları hazırlıyoruz.
Bize ulaşın!
Menisküs yırtıkları sporcularda sık görülmekle birlikte toplumda her yaş ve cinsiyette görülebilen, yürümeyi ciddi anlamda etkileyen, ilerleyici ve ağrılı ortopedik yaralanmalardır. Yatılı Fizik Tedavi Merkezimizin Menisküs yırtığı tedavileri hakkında bilgi almak için bize web sitemiz ya da telefon numaramız üzerinden ulaşabilirsiniz. Sağlıklı günler dileriz!
SIKÇA SORULAN SORULAR
-Menisküs Yırtığında her zaman ameliyat gerekir mi?
Hayır, gerekmez. Genelde birinci ve ikinci derece yırtıklar cerrahi istemezken, üç ve dördüncü derece yırtıklarda gerekebilir.
-Menisküs Yırtığı Kendiliğinden Geçer mi?
İlk seviye yırtıkların ameliyatsız bir şekilde iyileşebileceği görülmüştür.
-Menisküs Yırtığı Tedavisi Nasıl Yapılır?
Menisküs yırtıklarında tedavi istirahat, fizik tedavi ve son aşamada cerrahidir.
-Menisküs yırtığında fizik tedavi mi gerekir ?
Evet, menisküs yırtıklarında fizik tedavi iyileşme sürecini hızlandırır.
-Menisküs yırtıklarında yatılı tedavi daha mı avantajlıdır?
Yatılı fizik tedavi seans sayısının fazlalığı ve düzenli takip nedeniyle daha avantajlıdır.
-Menisküs Yırtığı tedavisi ne kadar sürer ?
Her hastanın iyileşme süreci farklıdır. Hastaya ve yırtığa bağlı olarak değişen bu süreç için kesin bir şey söylenememektedir.
-Menisküs Yırtığı sonrası hastalar yürüyebilir mi?
Basit yırtıklarda yürümede sorun görülmezken ileri seviye yırtıklarda yürüme oldukça zorlaşır.
-Menisküs Yırtığı ağrısı nerede olur ?
Yırtığın yerine göre diz önünde, yanında veya dizin arkasında olabilir.
-Menisküs Yırtığında şişlik olur mu ?
Evet, yırtık nedeniyle ödem yani şişlikler görülebilir.